Цаг үе
“Тогтвортой хөгжил-Ногоон ирээдүй” үзэсгэлэн худалдааг амжилттай зохион байгууллаа
Ногоон хөгжлийг дэмжигч Төрийн банк “Тогтвортой хөгжил-Ногоон ирээдүй” үзэсгэлэн худалдааг энэ сарын 17-23-ны өдрүүдэд хоёр дахь жилдээ зохион байгууллаа. Энэ удаад арга хэмжээний цар хүрээ улам тэлж, төр, хувийн хэвшлийн идэвх оролцоо нэмэгдсэнээрээ онцлогтой байлаа.
Үзэсгэлэн худалдааны үеэр харилцагчид байгальд ээлтэй, сүүлийн үеийн, дэвшилтэт технологиудтай танилцаж, ногоон зээлүүдийг газар дээр нь судлуулснаас гадна Төрийн банкны харилцагчдад сонирхсон бүтээгдэхүүнээ тэр дор нь худалдаж авах боломжийг бүрдүүлснээрээ давуу талтай байсан юм. Мөн энэ жил амины ногоон орон сууцны шийдлүүдийг танилцуулах аж ахуйн нэгжүүдийн тоо өссөнөөр зогсохгүй тэдний дуу хоолойг бодлого тодорхойлогчдод хүргэж чадсанаараа арга хэмжээ ихээхэн ач холбогдолтой байв.
“Тогтвортой хөгжил-Ногоон ирээдүй” үзэсгэлэн худалдааны үеэр “Тогтвортой хөгжил-ногоон барилга” сэдвийн хүрээнд хэлэлцүүлэг зохион байгуулж, хэлэлцүүлэгт салбарын яам болон бизнес эрхлэгчдийн төлөөлөл оролцож, ногоон барилгын салбарт тулгамдаад байгаа асуудал, бодлогын дэмжлэгүүдийн талаар санал солилцсон юм.
Хэлэлцүүлгийн панелист, Хайбрид хаус ХХК-ийн гүйцэтгэх захирал Ц.Бат-Эрдэнэ “Өнгөрсөн хугацаанд банк санхүүгийнхэн ногоон барилга худалдан авч байгаа иргэдэд л зээл их олгосноос биш үйлдвэрлэгчдэд чиглэсэн зээл санхүүжилтийн бодлого нь дутмаг байсан” хэмээн учирласан бол Төрийн банкны тогтвортой хөгжил хариуцсан дэд захирал Ц.Энхмөрөн ногоон шийдлүүдийн санхүүжүүлэх бүтээгдэхүүн үйлчилгээгээ хөгжүүлэхэд ихээхэн анхаарч байгаагаа онцолсон юм. Тэрбээр Төрийн банкнаас зах зээлд нэвтрүүлээд буй бэлтгэн нийлүүлэгчийн зээлийн хүрээнд ногоон барилгын бизнес эрхлэгчид ч зээл санхүүжилт татах боломжтойг хэлж байв.
Мөн ХББОСЯ-ны Орон сууц санхүүжилтийн хэлтсийн дарга Э.Батболд төрөөс амины ногоон орон сууцыг дэмжих хэд хэдэн шалтгаан бий гэдгийг тодотгож байсан нь анхаарал татаж байсан юм. Тэрбээр “Зах зээл дээрх нийтийн зориулалттай орон сууцны үнэ амины орон сууцныхаас өндөр байна. Түүнчлэн гэр хорооллын нэг айлыг инженерийн шугам сүлжээнд холбоход дунджаар 50-70 сая төгрөг шаардлагатай бол ногоон барилгын үзүүлэлтэд нийцсэн инновацлаг технологиудаар амины орон сууцны инженерийн байгууламжийг шийдэхэд 30 сая төгрөг болно. Энэ бол төрөөс амины орон сууцыг дэмжих гол шалтгаан. Хүн амыг орон сууцжуулах гол гарц” гэсэн юм.
Бусад панелист ч мөн амины ногоон орон сууцны хүртээмжийг сайжруулахын тулд бодлогын дэмжлэг хэрэгтэйг онцолж байв. Тухайлбал, Амины орон сууцны инновац хөгжлийн төвийн гүйцэтгэх захирал А.Отгончимэг “Ногоон барилгынхан тийм ч их ашиг олдоггүй. 20-30 хувийн ашиг харж байгаа компаниудаас НӨАТ-ын 10 хувь хасчихаар урт хугацаанд хүртээмжтэй ажиллах хүчийг нь тамирдуулаад байдаг. Хэрэв хөрс, агаарын бохирдлын эсрэг төр, хувийн хэвшил нэгдье гэвэл аль аль нь вин-вин зарчмаар ажиллах хэрэгтэй. Ингэж байж амины ногоон орон сууцны хүртээмж нэмэгдэнэ” гэсэн юм.
Ногоон хөгжлийг дэмжигч Төрийн банк
Цаг үе
Ерөнхий сайд Япон улсад ажиллаж, амьдарч буй иргэдтэйгээ уулзлаа
Монгол Улсын Ерөнхий сайд Н.Учрал Япон Улс дахь албан ёсны айлчлалынхаа үеэр /2026.09.30/ тус улсад ажиллаж, амьдарч буй монгол иргэдтэйгээ уулзаж, Засгийн газрын бодлогоо танилцуулав.
Ерөнхий сайд Н.Учрал энэ удаагийн айлчлал нь Засгийн газрын тэргүүний түвшинд найман жилийн дараа болж байна. Олон жил дуусдаггүй яриаг дуусгаж, “Чингис хаан” олон улсын нисэх буудлын өргөтгөлийн санхүүжилтийг шийдвэрлэлээ. Аялал жуулчлал, тээвэр логистик зэрэг олон салбарт эерэг нөлөө гарна. Хоёр орны харилцааны хамгийн том баялаг бол хүн. Тиймээс Япон загварын “Инженер, технологийн дээд боловсрол (MJEED)” буюу “1000 инженер” төслийн дараагийн үе шатыг хэрэгжүүлэх эрмэлзлээ илэрхийллээ.
Нийгмийн хамгааллын хэлэлцээрийг олон жил ярьсан, хэлэлцээг энэ онд багтаан эхлүүлнэ. Мөн Давхар татварын хэлэлцээрийг 2026 онд эхлүүлэхээр тохиролцлоо. Хөрөнгө оруулагчдад тогтвортой орчин чухал. 2016 онд хүчин төгөлдөр болсон Эдийн засгийн түншлэлийн тухай хэлэлцээрийн үр өгөөжийг нэмэгдүүлэхийн тулд шинэчилнэ. Засгийн газрын “Дөрвөн Чөлөөлөлт”-ийн бодлого хөрөнгө оруулагч, бизнес эрхлэгчдэд эрх зүйн таатай орчин бүрдүүлэхэд ач холбогдол өгч байгааг хэлэв. Тухайлбал, 280 зөвшөөрлийг цахимаар олгож байна. УИХ-аар Эдийн засгийн эрх чөлөөний тухай хуулийг батлуулсан. Гадаадын банк байгуулах эрх зүйн орчин нээлттэй болсон. БНСУ-ын хоёр банк, Унгарын нэг банк сонирхлоо илэрхийлсэн.
Төрийн өмчит компанийн засаглалыг сайжруулж, хөрөнгө оруулалтын шинэ бат бөх суурь бий болгох хүрээнд хөрөнгийн удирдлагын чиглэлээр салбартаа тэргүүлэгч BlackRock компанитай гэрээ байгуулж ажиллаж байна. Төрийн өмчит компаниуд IPO гаргаж, менежментийг олон улсын компани удирдах тогтолцоонд шилжинэ. Ирэх онд 1072 хувьцааг Хөрөнгийн биржид бүртгэснээр иргэн бүрийн эзэмшиж буй хувьцааны үнэлгээ өснө гэж үзэж байна.
Уулзалтын үеэр Японд ажиллаж, амьдарч буй манай иргэдийн санал бодлоо хэлж, Ерөнхий сайд асуултад нь хариулав. Япон Улсад 21 мянга гаруй монгол иргэн байнга оршин сууж байна.
Цаг үе
Жетро монголд салбараа нээнэ
Монгол Улсын Ерөнхий сайд Н.Учралд Японы Гадаад худалдааг дэмжих байгууллага (ЖЕТРО)-ын Ерөнхийлөгч Н.Ишигүро /2026.09.30/ бараалхав.
Уулзалтын үеэр Монгол, Японы худалдаа, эдийн засаг, бизнес, хөрөнгө оруулалтын хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх, 2016 онд хүчин төгөлдөр болсон Эдийн засгийн түншлэлийн тухай хэлэлцээрийн үр өгөөжийг нэмэгдүүлэх талаар санал солилцов.
Ерөнхий сайд Н.Учрал Монгол Улсын Засгийн газар хувийн хэвшлийг дэмжих, бизнес, хөрөнгө оруулалтын орчныг сайжруулах, зөвшөөрлийн шат дамжлагыг бууруулах, хөрөнгө оруулагчдын эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг хамгаалсан тогтвортой, өрсөлдөх чадвартай орчныг бүрдүүлэхэд тусгайлан анхаарал хандуулж буй талаар мэдээлэв.
Монгол Улсад ЖЕТРО Төлөөлөгчийн газраа байгуулах тухай манай саналыг Японы тал дэмжиж буйд талархал илэрхийлж, манай улсаас Японд нийлүүлэх экспортын бараа, бүтээгдэхүүний нэр төрөл, хэмжээг нэмэгдүүлэх шаардлагатайг тэмдэглэсэн. Мөн Эдийн засгийн түншлэлийн тухай хэлэлцээрийн хэрэгжилтийг хангах, үр ашгийг дээшлүүлэх чиглэлээр ЖЕТРО-той хамтран ажиллахаа илэрхийлэв.
ЖЕТРО олон улсын худалдааны өндөр мэдлэгтэй мэргэжилтнийг түнш орондоо илгээж, тухайн орноос Японы зах зээлд худалдаалах бараа, бүтээгдэхүүнийг судалж, үйлдвэрлэлт, борлуулалтын “ноу-хау”, инновацыг нутагшуулах, маркетингийн зөвлөгөө өгөх зэрэг үйл ажиллагаа хэрэгжүүлдэг. Энэ нь хөгжиж буй улс орнуудын хувьд технологи, инновацын хөгжлийг дэмжих чухал ач холбогдолтой юм.
ЖЕТРО 1958 онд Япон Улсын Олон улсын худалдаа, үйлдвэрийн яамны дэргэд гадаад орнуудтай хийж буй худалдаанд дэмжлэг үзүүлэх зорилготой байгуулагдсан. Японы бараа бүтээгдэхүүнийг гадаад улс орнуудад таниулан сурталчлах, Японы хэрэглэгчдэд шаардлагатай импортын бараа бүтээгдэхүүнийг судлах, үзэсгэлэн яармаг зохион байгуулж, сурталчлах, бизнесийн төлөөлөгчдийг хүлээн авах зэрэг үйл ажиллагааг явуулдаг байна.
Цаг үе
Монголбанкны хуримтлагдсан алдагдал 7.5 их наяд төгрөгт хүрчээ
Үнэ тогтворжуулах бодлого, ипотекийн зээл зэрэгтэй холбоотойгоор Монголбанкны хуримтлагдсан алдагдал 7.5 их наяд төгрөгт хүрсэн талаар тус банкны Ерөнхийлөгч С.Наранцогт УИХ-ын Эдийн засгийн байнгын хорооны дарга, гишүүдтэй уулзах үеэр мэдээллээ.
Эдийн засгийн байнгын хорооны дарга Б.Заяабал, УИХ-ын гишүүн Б.Мөнхсоёл, Г.Лувсанжамц, Ж.Золжаргал, О.Батнайрамдал, Р.Батболд нар 2026 оны есдүгээр сарын 29-нд Монголбанканд ажиллаж, төв банкны үйл ажиллагаатай танилцсан байна.
Уулзалтын үеэр С.Наранцогт “Төрөөс мөнгөний бодлогын талаар 2027 онд баримтлах үндсэн чиглэлийн төсөл”-ийг танилцуулж, гишүүдтэй санал солилцов. Тэрбээр төслийг сүүлийн 15 жилийн сургамжид үндэслэн, тухайн жилийн онцлогт нийцүүлж, хэмжигдэхүйц, үр дүнд суурилсан байдлаар боловсруулсныг онцолжээ. Хуульд заасан хугацаанд УИХ-д өргөн мэдүүлэх уг төслийг олон нийтээр хэлэлцүүлж, санал авсан байна.
Мөн тогтолцооны суурь шинэчлэл хийх шаардлагатайг дурдаж, төв банкны эрх зүйн орчныг боловсронгуй болгоход парламентын дэмжлэг хэрэгтэй байгааг илэрхийлэв. Монголбанк анх удаа дунд хугацааны стратеги баталж, үнийн болон санхүүгийн тогтвортой байдлыг хангах, төв банкны засаглалыг сайжруулах, цахим шилжилтийг эрчимжүүлэхээр зорьж буйг танилцуулжээ.
Байнгын хорооны дарга Б.Заяабал Валютын зохицуулалтын тухай хууль болон уулзалтаар хөндсөн, хэрэгжилт хангалтгүй эрх зүйн зохицуулалтад дүн шинжилгээ хийж, шаардлагатай тохиолдолд ажлын хэсэг байгуулах асуудлыг хөндөв.
Гишүүдийн зүгээс ипотекийн зээлийн хөтөлбөрийн харьяалал, ногоон зээл, төв банкны санхүүгийн нөхцөл байдлын талаар асуулт асууж, байр сууриа илэрхийллээ. Тухайлбал, Б.Мөнхсоёл ипотекийн зээлийн хөтөлбөрийг өөр байгууллагад шилжүүлэх асуудал олон жил яригдсан ч шийдэгдээгүйг дурдсан бол Г.Лувсанжамц үр дүнд суурилсан төсөл боловсруулсныг сайшааж, ногоон зээлд цахилгаан автомашин хамруулах нь зохистой эсэхийг тодруулав.
О.Батнайрамдал Оюутолгойн асуудлаар Монголбанканд өгсөн чиглэлийг хэрэгжүүлэхийг сануулж, Ж.Золжаргал эдийн засгийн асуудлыг шийдвэрлэхэд улс төрийн шийдэл шаардлагатай болсон талаар байр сууриа илэрхийллээ.
