Улстөр нийгэм
Байнгын хороодын хамтарсан ажлын хэсэг төсөл, арга хэмжээний худалдан авах ажиллагааны явц байдалтай танилцав
УИХ-ын Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан, спортын байнгын хороо болон Төсвийн байнгын хорооноос байгуулагдсан боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан, спортын салбарын 2021 онд төсвийн хөрөнгө оруулалтаар хийгдэх төсөл, арга хэмжээний худалдан авах ажиллагааны явц байдалтай танилцан, шалгаж, санал, дүгнэлт гаргах, шийдвэрийн төсөл боловсруулах үүрэг бүхий хамтарсан ажлын хэсэг өнөөдөр (2021.08.05) Нийслэлийн худалдан авах ажиллагааны газарт ажиллав. Тус ажлын хэсгийг 2021 оны тавдугаар сарын 25-ны өдөр дээрх хоёр байнгын хорооны хамтарсан тогтоолоор байгуулсан юм.
УИХ-ын гишүүн, ажлын хэсгийн ахлагч Х.Ганхуяг, УИХ-ын гишүүн, ажлын хэсгийн гишүүн П.Анужин болон ажлын дэд хэсгийн гишүүдэд Нийслэлийн худалдан авах ажиллагааны газрын дарга Г.Энхтайван товч танилцуулга хийв. Тус газар 2012 онд байгуулагдсан бөгөөд Төрийн болон орон нутгийн өмчийн хөрөнгөөр бараа, ажил үйлчилгээ худалдан авах тухай хуулийн дагуу худалдан авах ажиллагааг төлөвлөх, зохион байгуулах, тайлагнах, төр, хувийн хэвшлийн түншлэл, концессоор хэрэгжих төсөл, арга хэмжээг зохион байгуулах, түүний хэрэгжилтэд хяналт тавих үндсэн чиг үүрэгтэйгээр ажилладаг байна.
Тус газарт зохион байгуулагдаж буй хөрөнгө оруулалтын төсөл, арга хэмжээ нийт 283 байгаа бөгөөд төсөвт өртөг нь 67.4 тэрбум аж. Үүнээс гэрээ хийгдсэн 92, гэрээ байгуулах эрх олгосон 26, тендерийн үнэлгээ хийгдэж байгаа 74, тендерийн материал хүлээн авч байгаа 76 арга хэмжээ байгаа бол тендерийн баримт бичиг боловсруулж байгаа 6, зураг, төсөв ажлын даалгавар байхгүй 9 ажил байна.
Ажлын хэсгийн зорилго, чиглэлийн дагуу газрын дарга Г.Энхтайван боловсролын салбарын худалдан авах ажиллагааны мэдээг 2021 оны наймдугаар сарын 03-ны өдрийн байдлаар танилцууллаа. Боловсрол, шинжлэх ухааны яамнаас эрх шилжсэн нийт 31 ажил байгаа бөгөөд төсөв өртөг нь 19.8 тэрбум төгрөг юм байна. Үүнээс 9 ажилд гэрээ байгуулах эрх олгож, 3 ажилд гэрээ хийгдэж, 14 ажилд тендерийн материал хүлээн авч байгаа бол үнэлгээ хийгдэж байгаа 5 ажил байна. Төрлөөр нь авч үзвэл сургууль, цэцэрлэгийн засвар 13, тоног төхөөрөмж худалдан авалт 5, сургуулийн барилга 1, цэцэрлэгийн барилга 4, сургуулийн өргөтгөл 1, сургуулийн автобус 1 буюу дийлэнх нь засварын ажил байгааг танилцууллаа.
Тэрбээр мөн хөрөнгө оруулалтын ажил удаашралтай байгаа талаар онцоллоо. Худалдан авах ажиллагаа удааширч буй шалтгаан нь төсвийн ерөнхийлөн захирагч улсын төсөв батлагдсанаас хойш 10 өдрийн дотор худалдан авах бараа, ажил, үйлчилгээний захиалгыг төсөл, арга хэмжээ бүрийн техникийн тодорхойлолт, техник, эдийн засгийн үндэслэл, зураг төсөл, ажлын даалгавар болон бусад шаардлагатай мэдээллийн хамт худалдан авах ажиллагааны мэргэжлийн байгууллагад хүргүүлэхээр хуульд заасан ч нийслэлийн хэмжээнд зураг төсөв, ажлын даалгавар хүргүүлж байгаа дундаж хугацаа нь Нийслэлийн Засаг даргын эрх шилжүүлсэн захирамж гарснаас хойш 28.5 хоногт хэрэгждэг байна. Мөн зураг төсөв, техник, эдийн засгийн үндэслэлгүйгээр төсөв баталдаг, байршил тодорхойгүй, газрын асуудал шийдэгдээгүй, мэргэжлийн бус байгууллага хөрөнгө оруулалтын төсөл, арга хэмжээний худалдан авах ажиллагааг зохион байгуулдаг (нийт төсөл, арга хэмжээний 60-70 хувийг харъяа бусад байгууллага зохион байгуулдаг), захиалагч байгууллага зураг төсөв, ажлын даалгаврыг хуулийн хугацаанд хүргүүлдэггүй зэрэг шалтгаанаар худалдан авах ажиллагаа удааширдаг талаар танилцуулав. Түүнчлэн, 2021 онд барилгын гол нэрийн материалын үнэ нэмэгдсэн нь барилга угсралт, их засварын ажлын гүйцэтгэгч олдохгүй, хугацаандаа ашиглалтад орохгүй байх эрсдэл үүсгэж буй талаар онцоллоо.
Дээрх танилцуулга, мэдээлэлтэй холбогдуулж УИХ-ын гишүүн, ажлын хэсгийн ахлагч Х.Ганхуяг, УИХ-ын гишүүн, ажлын хэсгийн гишүүн П.Анужин нар Нийслэлийн худалдан авах ажиллагааны газрын даргаас болон ажлын дэд хэсгийн гишүүдээс зарим асуудлыг тодруулж, хариулт авав. Тухайлбал, нийслэлийн хэмжээний сургууль, цэцэрлэгүүдийг хуваарьт засварт оруулах календарьчилсан төлөвлөгөө хэрэгждэг эсэх, цар тахлаас шалтгаалж бараа материалын үнэ хэчнээн хувиар өссөн, сургуулийн үдийн хоолтой холбоотойгоор сургуулийн гал тогооны шинэчлэл хэрхэн хийгдэж буй талаар болон боловсролын салбарын 31 төсөл, арга хэмжээний хэд нь энэ жил бодитоор хэрэгжих боломжгүй болсон зэрэг өргөн хүрээнд асуудлыг тодруулж хариулт авсан.
Нийслэлийн худалдан авах ажиллагааны газрын дарга Г.Энхтайван тулгамдаад байгаа асуудал болох барааны үнийн өсөлт болон бусад шалтгааны улмаас оролцогч байхгүй төсөл, арга хэмжээг явуулах гол гарц, шийдлийн талаар хууль тогтоох байгууллага, Засгийн газрын түвшинд чиглэл өгөх шаардлагатайг хэллээ. Мөн судалгаагүйгээр, эсвэл олон жилийн өмнөх төсвийн тооцооллоор тооцож тавьсан бага үнийн дүнтэй төсөл, арга хэмжээг шийдвэрлэх шаардлагатайг хэлэв. Тухайлбал, сургуулийн барилгын дээвэр, гал тогоо, шалны их засварын төсөвт өртөг 70 сая, сургуулийн автобус худалдан авах төсөвт өртөг 60 саяар тусгасан нь хэт бага үнийн дүнтэйд тооцогдож, оролцогч материал ирүүлэхгүй байгаа талаар ярилаа.
Нийслэлийн худалдан авах ажиллагааны газарт ажилласныхаа дараа УИХ-ын гишүүн, ажлын хэсгийн ахлагч Х.Ганхуяг юуны өмнө худалдан авалттай холбоотой төрийн бүх байгууллагын уялдаа холбоог сайжруулах шаардлагатай нь харагдаж байна. Мөн эхлээд гацаанд орсон концессийн ажлууд байна. Сургууль, цэцэрлэгийн барилгын бараг 20-иод төсөл гацаанд оржээ. Газрын асуудал нь шийдэгдчихсэн, бага хувьтай гэлтгүй гүйцэтгэл хийгдчихсэн хэрнээ гацчихсан төслүүдийг нэн түрүүнд дуусгах нь бидний зорилгын нэг болж харагдлаа.
Түүнчлэн, барилгын материалын үнийн өсөлттэй холбоотойгоор төсөл, арга хэмжээ удааширсан буюу гацсан байна. Цар тахлаас шалтгаалж үнийн өсөлт аль аль барилгын материалд нөлөөлж байгаа юм, аль нь тээврээс болж саатаж байна гэдгийг судалж, ирэх жилийн төсвүүдэд хэрхэн, яаж төсвөө зоох вэ гэдгийг шийдвэрлэх шаардлагатай нь эндээс харагдлаа. Мөн хэт бага төсөв тавьснаас ажил нь гацсан төсөл, арга хэмжээнүүд нэлээд байна. Эдгээр төсөл, арга хэмжээнээс аль нь хэрэгжих боломжтой, аль нь хэрэгжих боломжгүй гэдгийг захиалагчтай нь ярилцсанаар хасах бол хасаад, ажлыг нь багасгах бол багасгаад яаралтай дуусгах, шийдвэрлэх чиглэлийг Байнгын хорооны тогтоолоор холбогдох байгууллагуудад өгнө гэв.
Ажлын хэсэг үргэлжлүүлэн ирэх долоо хоногт ажил нь эхэлчихсэн хэрнээ гацаанд орсон төслүүдийг газар дээр нь үзэж танилцахаар төлөвлөсөн байна.
Улстөр нийгэм
Ерөнхий сайд Н.Учрал: Хөрөнгө оруулагчдад тулгарч буй саад бэрхшээлийг арилгана
Монгол Улсын Ерөнхий сайд Н.Учрал Япон Улс дахь албан ёсны айлчлалынхаа хүрээнд /2026.09.30/ Японы бизнес эрхлэгчидтэй уулзалт хийж, хөрөнгө оруулагчдын санал хүсэлтийг хүлээн авч, шуурхай шийдвэрлэхээ илэрхийллээ.
Монголд хөрөнгө оруулагч Япон компаниуд төсөл, хөтөлбөрөө Ерөнхий сайдад танилцуулсан юм. Тухайлбал, Aeronext компани 2023 оноос хойш ЖАЙКА-ын санхүүжилтээр Монголд дроноор цус тээвэрлэж эхэлжээ. Цус сэлбэлт судлалын үндэсний төвөөс 23 байршилд дроноор цус хүргэдэг. Цаашид Монголд дрон үйлдвэрлэдэг, засварладаг болохоор ажиллаж байна. Үүнийг бодит ажил хэрэг болгоход Монгол Улсын Засгийн газар дэмжлэг үзүүлж ажиллахыг хүслээ.
Мөн чухал ашигт малтмалын чиглэлээр хамтран ажиллах өргөн боломж байгааг Японы талаас онцолсон. 2016 онд хүчин төгөлдөр болсон Эдийн засгийн түншлэлийн тухай хэлэлцээрийг үр дүнтэй хэрэгжүүлэхэд Японы тал Монгол Улсаас худалдан авалт хийх нь чухал гэдгийг илэрхийлэв.
Ерөнхий сайд Н.Учрал Монголд бизнес эрхлэхэд тулгарч буй саад бэрхшээлийг арилгахад Засгийн газар шуурхай анхаарч ажиллана гэдгийг илэрхийлэв. Мөн Японы банк санхүүгийн салбарын төлөөлөл бодит сонирхлоо илэрхийлбэл нягт хамтран ажиллахад бэлэн гэлээ.
Ирэх онд тохиох Монгол Улс, Япон Улсын хооронд дипломат харилцаа тогтоосны 55 жилийн ойг шинэ бизнесийн түншлэлээр угтах нь нэн чухал. Монгол Улсад Японы Гадаад худалдааг дэмжих байгууллага (ЖЕТРО) хөрөнгө оруулалтыг бодит ажил болгоход чухал үүрэг гүйцэтгэнэ гэдэгт итгэлтэй байгааг тодотгов. Монгол Улсад ЖЕТРО-ын Төлөөлөгчийн газар байгуулах талаар ярилцав.
Монгол Улсын Засгийн газар хувийн хэвшлийг дэмжих, бизнес, хөрөнгө оруулалтын орчныг сайжруулах, зөвшөөрлийн шат дамжлагыг бууруулах, хөрөнгө оруулагчдын эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг хамгаалсан тогтвортой, өрсөлдөх чадвартай орчныг бүрдүүлэхэд тусгайлан анхаарал хандуулж байгааг Ерөнхий сайд Н.Учрал онцоллоо.
Улстөр нийгэм
Монгол Улсын Ерөнхий сайд Н.Учралын Япон улс дахь албан ёсны айлчлалын үр дүн
“Чингис хаан" олон улсын нисэх буудлын өргөтгөлийн 158.3 тэрбум иенийн хөгжлийн санхүүжилтэд гарын үсэг зурав. Жилд хүлээн авах зорчигчийн хүчин чадал 1.6 саяас 5.2 саяд хүрч, 3.2 дахин нэмэгдэнэ.
- Газрын тосны бүтээгдэхүүн хадгалах агуулахын цогцолбор байгуулахад хамтарна. Монгол Улс 1 сарын хэрэглээгээ нөөцлөх түлш, шатахууны савтай болно.
- Давхар татвар, Нийгмийн хамгааллын хэлэлцээр байгууллаа.
- Монгол Улсаас Япон улс руу чиглэсэн экспортын бараа, бүтээгдэхүүнийг нэмэгдүүлнэ.
- Япон улсын ”POWERR Asia” санаачилгын хүрээнд уур амьсгалын өөрчлөлт, карбон кредит, сэргээгдэх эрчим хүчний чиглэлд хамтарч ажиллана.
- “Инженер, технологийн дээд боловсрол (MJEED)” буюу “1000 инженер”-ийн төслийн дараагийн үе шатыг хэрэгжүүлнэ.
- Японы улсын гадаад худалдааг дэмжих (ЖЕТРО) байгууллага манай улсад төлөөлөгчийн газраа нээнэ. Тус улсын хөрөнгө оруулагчид, ЖДҮ, технологийн компаниуд үйл ажиллагаа явуулах боломж бүрдэнэ.
- Хоёр шатлалтай "ЖАЙКА"-гийн ЖДҮ-ийг дэмжсэн зээлийг үргэлжлүүлнэ.
- "Буянт-Ухаа" нисэх буудлыг орон нутгийн нислэгт ашиглах менежментийг хийх, хурдан галт тэрэгний яриа хэлцлийг эрчимжүүлнэ.
- Японы "Aeronext Inc" компани монгол инженерүүдтэй хамтарч дрон үйлдвэрлэдэг, засварладаг тогтолцоог нэвтрүүлэхээр яриа хэлцлээ эхлүүлэв.
- Ногоон устөрөгчийн төсөл, чухал ашигт малтмалын салбарын хамтын ажиллагааг ярилцав. Ногоон санхүүжилтийг дэмждэг бүх байгууллагуудаар дамжуулан Монголд хэрэгжүүлэх том төслүүдийг санхүүжүүлнэ.
Улстөр нийгэм
Монгол, Японы хамтарсан төслүүдийн хэрэгжилтийн талаар хэлэлцэв
Монгол Улсын Ерөнхий сайд Н.Учрал Япон Улсад хийж буй албан ёсны айлчлалынхаа хүрээнд ЖАЙКА-ын Ерөнхийлөгч Танака Акихиког хүлээн авч уулзлаа. Уулзалт 2026 оны есдүгээр сарын 29-нд Токио хотноо болов.
Ерөнхий сайд Япон Улсын Засгийн газрын хөгжлийн албан ёсны тусламж Монгол Улсын ардчиллыг бэхжүүлэх, нийгэм, эдийн засгийн тогтвортой хөгжлийг дэмжихэд чухал хувь нэмэр оруулж ирснийг онцлов. Мөн ЖАЙКА судалгаанд тулгуурласан, үр өгөөжтэй төсөл, хөтөлбөрүүд хэрэгжүүлж буйд талархал илэрхийллээ.
Талууд “Чингис хаан” олон улсын нисэх буудлын өргөтгөлийн төслийн хэрэгжилтийн талаар ярилцав. Ерөнхий сайд төслийг хэрэгжүүлэх хугацаанд “Буянт-Ухаа” олон улсын нисэх буудлыг дотоодын нислэгт ашиглах, агаарын тээврийн салбарын тогтвортой үйл ажиллагааг хангах чиглэлээр хамтран ажиллах хүсэлт тавьжээ. ЖАЙКА-ын Ерөнхийлөгч уг төслийг амжилттай хэрэгжүүлэхийн төлөө ажиллахаа илэрхийлэв.
Мөн Улаанбаатар хотод газрын тосны бүтээгдэхүүн хадгалах агуулахын цогцолбор байгуулах төслийн техник, эдийн засгийн үндэслэлийг боловсруулах асуудлыг хэлэлцлээ. Энэ ажлыг Япон Улсын Засгийн газрын “POWERR Asia” санаачилгын хүрээнд эхлүүлэхэд ЖАЙКА дэмжлэг үзүүлэхээ мэдэгдэв.
Уулзалтаар чухал ашигт малтмалын чиглэлээр Япон Улсын Метал, эрчим хүчний аюулгүй байдлын байгууллага (ЖОГМЭК)-тай хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх, Монгол Улсад Японы Гадаад худалдааг дэмжих байгууллагын (ЖЕТРО) төлөөлөгчийн газар байгуулах саналыг хэрэгжүүлэх талаар ярилцжээ.
Түүнчлэн дэд бүтцийн чадавхыг сайжруулах, хүний нөөцийг хөгжүүлэх, цахим аюулгүй байдлыг хангах төсөл, хөтөлбөрүүдийн талаар санал солилцов. Эрүүл мэнд, байгаль орчин, нийгмийн хамгааллын салбарын хамтын ажиллагааг бэхжүүлэх нь ач холбогдолтой гэдэгт талууд санал нэгдлээ.
Япон Улсын Засгийн газар Монгол Улсад 1977–2025 онд зээл, буцалтгүй тусламж, техникийн хамтын ажиллагааны хүрээнд нийт 3.3 тэрбум ам.долларын дэмжлэг үзүүлжээ.
