Улстөр нийгэм
УИХ-ын дарга Улаанбаатар-Эрхүүгийн цахим буухиад оролцож, үг хэллээ
Энэ онд Монгол Улс, ОХУ-ын хооронд дипломат харилцаа тогтоосны 100 жилийн ой тохиож буй билээ. Түүхэн ойг угтаж “Монгол-Орос” найрамдлын нийгэмлэг, Улаанбаатар хот дахь Оросын шинжлэх ухаан, соёлын төв хамтран “Хамтдаа 100 жил” найрамдлын буухиа цуврал цахим арга хэмжээг 2021 оны хоёрдугаар сараас эхлэн зохион байгуулж байна.
Найрамдлын буухиа нь Улаанбаатар-Москва, Улаанбаатар-Новосибирск, Улаанбаатар-Барнаул, Улаанбаатар-Горно Алтайск-Кызыл, Улаанбаатар-Эрхүү, Улаанбаатар-Улаан-Үд, Улаанбаатар-Чита, Улаанбаатар-Элиста гэсэн маршрутаар 8 сарын турш үргэлжлэх бөгөөд энэ сарын 20-ны өдөр Улаанбаатар-Эрхүүгийн 5 дахь шатны арга хэмжээ зохион байгуулагдлаа.
Шууд харилцааны нээлттэй онлайн орчин ажиллуулах, хамтран ажилладаг түнш байгууллагуудын хэлхээ холбоог өргөтгөх, улмаар Монгол, Оросын найрамдал, хамтын ажиллагааг гүнзгийрүүлэхэд энэхүү арга хэмжээний гол зорилго оршиж байгаа ажээ.
Цахим буухиад Монгол, Оросын төр, нийгмийн зүтгэлтэн, бүс нутгийн удирдлагууд, их, дээд сургууль, шинжлэх ухаан, бизнес, үйлдвэрлэлийн төлөөлөл, найрамдлын нийгэмлэг, холбоодын удирдлага, ОХУ болон ЗХУ-д Монголоос сургууль төгсөгчид, соёл урлагийн салбарын хамтлаг, дуучид оролцож байна. Өнөөдөр болсон арга хэмжээнд Монгол Улсын Их Хурлын дарга Г.Занданшатар оролцож үг хэллээ.
Тэрбээр 100 жилийн ойг өргөн хүрээнд тэмдэглэх ажлын гарааг эхлүүлж, хамтран зохион байгуулж буй “Монгол-Орос” найрамдлын нийгэмлэг, Улаанбаатар хот дахь Оросын шинжлэх ухаан, соёлын төвийн хамт олонд талархал илэрхийлээд, коронавирусийн цар тахал нүүр тулан уулзаж ярилцахад төвөг саад учруулж байгаа хэдий ч өнөөдөр Эрхүүгийнхэнтэйгээ учран золгох сайхан боломж олдсонд баяртай байна гэв.
Түүнчлэн Эрхүүгийн улс ардын аж ахуйн дээд сургууль буюу өдгөөгийн Байгалийн улсын их сургуульд суралцаж байсан үеэ дурсаж, “Орост суралцсан тэрхүү таван жил миний ирээдүйн ажил амьдрал өөдрөг байх олон чухал мэдлэг, чадварыг олгосон юм. Миний оюутан ахуй үе өөрчлөн байгуулалт, манай хоёр орны хөгжил шинэ гараанд шилжих цаг хугацаатай давхацсан бөгөөд энэхүү шинэ эриний эргэлт нь Зөвлөлтийн төдийгүй Монголын ард түмний хувь заяанд хүчтэй нөлөөлсөн билээ” гэж дурсав.
УИХ-ын дарга Г.Занданшатар энэ онд Эрхүү хот дахь Монголын ерөнхий консулын газар байгуулагдсаны 50 жилийн ой тохиож байгааг тэмдэглээд, Ерөнхий консулын газар Эрхүү хотын захиргаа болон бусад байгууллагуудтай хамтран ойгоо өргөн хүрээнд тэмдэглэнэ гэдэгт итгэж байгаагаа илэрхийлж, Эрхүүгийн улсын их сургуулийн Багшийн дээд сургуулийн үүдэнд Монголын төр, нийгмийн нэрт зүтгэлтэн Базарын Ширэндэвийн дурсгалын самбар босгосонд талархлаа. Мөн ах дүүгийн харилцаатай Дархан, Братск хотуудын хамтын ажиллагаанд амжилт хүсэж, олон зууны түүхтэй манай хөрш хоёр орны хувьд ийм харилцаа нэн чухал болохыг онцоллоо.
Тэрбээр ”Энэхүү цахим буухиа Монгол, Оросын хамтын ажиллагаа, найрамдал нөхөрлөлийг бэхжүүлэх чиглэлээр анд нөхөдтэйгээ яриа хөөрөө өрнүүлэх нээлттэй талбар болох нь дамжиггүй. Улаанбаатар-Эрхүүгийнхний энэ онлайн уулзалтаар бидний эртний улбаатай, бүхий л салбарыг хамарсан, ах дүү ёсны харилцааны талаарх сайхан дурсамжууд өрнөж, Улаанбаатар болон миний насан залуугийн хайртай хот Эрхүү хоорондын цаашдын хамтын ажиллагааны чиглэлээр шинэ санаа, санаачилгууд гарна гэдэгт найдаж байна” гэв.
Цахим буухиад Улсын Их Хурлын гишүүн Д.Өнөрболор, “Монгол-Орос” найрамдлын нийгэмлэгийн тэргүүн, Монгол, ОХУ-ын баатар, сансрын нисэгч Ж.Гүррагчаа, Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн сайд Г.Ёндон, Шинжлэх ухааны академийн ерөнхийлөгч Д.Рэгдэл, Засгийн газрын хэрэгжүүлэгч агентлаг Соёл, урлагийн газрын дарга Ц.Нацагдолгор, Орхон, Дорноговь аймгийн Засаг дарга С.Батжаргал, О.Батжаргал, нийслэлийн Засаг даргын орлогч Б.Одсүрэн, ШУТИС-ийн ретор Б.Очирбат, Орос, Зөвлөлтөд их, дээд сургууль төгсөгчдийн Монголын холбооны дэд ерөнхийлөгч Д.Цогзолмаа, ОХУ-аас Монгол Улсад суугаа Элчин сайдын яамны зөвлөх, “Россотрудничество” агентлагийн Монгол Улс дахь төлөөлөгчийн газрын тэргүүн А.Р.Базархандаев, Эрхүү мужийн хууль тогтоох хурлын дарга А.В.Ведерников, хурлын орлогч дарга К.Р.Алдаров, мужийн захиргааны орлогч дарга А.Л.Ситников, Дорнод Сибирийн худалдаа үйлдвэрлэлийн холбооны ерөнхийлөгч А.И.Соболь, УБТЗ хувь нийлүүлсэн нийгэмлэгийн орлогч дарга И.В.Милостных, Эрхүүгийн Улсын их сургуулийн ректор А.Ф.Шмидт, Эрхүүгийн зам, харилцааны их сургуулийн ректор А.П.Хоменко нарын зэрэг хүмүүс оролцов.
Улстөр нийгэм
Нэгдүгээр ангийн элсэлтийг E-Mongolia-аар зохион байгуулна
2026 оны 8 дугаар сарын 17-28-ны өдрүүдэд Улаанбаатар хотод НҮБ-ын Цөлжилттэй тэмцэх тухай конвенцын Талуудын 17 дугаар бага хурал (COP17) болно.
Энэ хурал нь дэлхийн 197 улсын Засгийн газрын гишүүд, эрдэмтэн судлаач, хувийн хэвшил, иргэний нийгмийн байгууллага нэгдэж цөлжилт, газрын доройтол, ган гачигтай тэмцэх хамгийн том Олон Улсын арга хэмжээ юм.
Хурал болохтой холбоотой нийслэлийн замын хөдөлгөөн, аюулгүй байдал, төрийн үйлчилгээний хэвийн ажиллагааг хангах зорилгоор боловсролын байгууллагуудын үйл ажиллагаанд дараах зохицуулалт хэрэгжүүлэхээр болжээ .
Цэцэрлэгийн бүртгэл
- 2026 оны 8 дугаар сарын 10–23-ны өдрүүдэд E-Mongolia системээр бүртгэнэ.
Нэгдүгээр ангийн элсэлт
- 2026 оны 8 дугаар сарын 17–28-ны өдрүүдэд E-Mongolia системээр бүртгэнэ.
- Энэ хугацаанд хүүхэд бүртгэх дэмжлэгийн баг сургуулиуд дээр ажиллахгүй.
Их, дээд сургуулийн хичээл
- 2026 оны 9 дүгээр сарын 1-нээс цахимаар эхэлнэ.
- 2026 оны 9 дүгээр сарын 14-нөөс танхимаар үргэлжилнэ.
Оюутны дотуур байр
- 2026 оны 9 дүгээр сарын 13-наас оюутнуудыг дотуур байранд оруулж эхэлнэ.
Сургууль, цэцэрлэгийн үйл ажиллагааны зохицуулалт
- 2026 оны 8 дугаар сарын 17–28-ны өдрүүдэд нийслэлийн бүх сургууль, цэцэрлэгт ажлын байранд элсэлт, бүртгэл болон бусад аливаа арга хэмжээ зохион байгуулахгүй болно.
Улстөр нийгэм
Францад иргэд рүү зөвшөөрөлгүй сурталчилгааны дуудлага хийхийг хориглов
Франц улс иргэдийн урьдчилсан зөвшөөрөлгүйгээр бараа, үйлчилгээ сурталчлах зорилгоор утсаар холбогдохыг хориглосон шинэ хуулийг наймдугаар сарын 11-нээс хэрэгжүүлнэ. Уг зохицуулалт нь иргэдийг залхаасан борлуулалтын дуудлага болон залилангийн шинжтэй арилжааны үйл ажиллагаанаас хамгаалахад чиглэжээ.
Өмнө нь сурталчилгааны дуудлага хүлээн авахгүй байхыг хүссэн иргэд төрийн тусгай бүртгэлд утасны дугаараа оруулах шаардлагатай байсан ч зарим дуудлагын төв уг жагсаалтыг үл тоодог байжээ. Шинэ хуулиар харин аж ахуйн нэгжүүд хэрэглэгчээс урьдчилан зөвшөөрөл аваагүй тохиолдолд сурталчилгааны зорилгоор утсаар холбогдох эрхгүй болно. Иргэн өгсөн зөвшөөрлөө хүссэн үедээ цуцлах боломжтой.
Францын эрх баригчдын тооцоолсноор тус улсын иргэдийн дөрөвний гурав орчим нь долоо хоног бүр дор хаяж нэг удаа хүсээгүй сурталчилгааны дуудлага хүлээн авдаг бөгөөд олон хүн үүнээс ч олон дуудлагад өртдөг байна. Хэрэглэгчийн эрхийг хамгаалах 11 байгууллага 2024 онд хамтран шаардлага гаргаж, суурин болон гар утас руу ирдэг тасралтгүй сурталчилгааны дуудлагыг хориглохыг уриалж байжээ.
Хуулийг зөрчиж дуудлага хийсэн хувь хүнийг нэг дуудлага тутамд 75 мянга хүртэлх евро, аж ахуйн нэгжийг 375 мянга хүртэлх еврогоор торгох боломжтой. Харин хэрэглэгч өөрөө зөвшөөрсөн, эсвэл тухайн компанитай өмнө нь гэрээний харилцаатай бөгөөд шинэ үйлчилгээ санал болгож буй тохиолдолд хориг үйлчлэхгүй. Иргэд зөвшөөрөлгүй дуудлагын талаар төрийн цахим хуудсаар мэдээлэх боломжтой.
Шинэ хууль Францын зах зээлд үйлчилдэг гадаадын дуудлагын төвүүдэд нөлөөлөхөөр байна. Тухайлбал, Мароккогийн дуудлагын төвүүдийн орлогын 80 гаруй хувь Францын зах зээлээс бүрддэг бөгөөд тус улсын 40–50 мянган ажлын байр эрсдэлд орж болзошгүйг Мароккогийн хөдөлмөр эрхлэлтийн сайд мэдэгджээ.
Улстөр нийгэм
Засгийн газар энэ оныг дуустал санхүүгийн хэмнэлтийн горимд шилжинэ
Засгийн газрын 2026 оны наймдугаар сарын 5-ны өдрийн хуралдаанаар “Төсвийн санхүүжилтэд эрэмбэ тогтоож, төсвийн хэмнэлт, мөнгөн хөрөнгийн зохицуулалт хийх зарим арга хэмжээний тухай” тогтоолыг баталлаа.
Тогтоолоор төрийн албан хаагчдын цалин, тэтгэвэрт гарах нэг удаагийн тэтгэмж, орон нутгийн нэмэгдэл тэтгэмж, тэтгэвэр, хүүхдийн мөнгө, бүх төрлийн халамж, сургууль, цэцэрлэг болон сургалтын байгууллагын урсгал засвар, санхүүжилт, төрийн байгууллагын интернетийн төлбөр, байр ашиглалтын зардал, хууль, хүчний байгууллагын тээвэр, шатахууны зардал, дотоодын томилолт, хоол хүнс, нормын хувцасны зардал, COP17 олон улсын бага хурлын зардал, Засгийн газрын өр, орон нутгийн нөөц хөрөнгийн санхүүжилтийг хэвийн үргэлжлүүлэхээр шийдвэрлэжээ.
Харин дараах зардлыг хязгаарлахаар болсон байна. Үүнд:
- Олон улсын болон Засгийн газрын шийдвэртэйгээс бусад хурал, зөвлөгөөн, ой, тэмдэглэлт өдөр, найр наадам, соёлын арга хэмжээ;
- Урьдчилан төлөвлөсөн төрийн өндөр албан тушаалтны томилолтоос бусад гадаад томилолт, гадаадын зочин хүлээн авах зардал;
- Зайлшгүй шаардлагагүй тоног төхөөрөмж, тавилга, автомашин худалдан авах;
- Батлан хамгаалах, хууль зүйн салбараас бусад сургалт, дадлага;
- Хуулиар заавал мэдээлэхээс бусад кино, контент, хэвлэлийн зардал;
- Заавал олгохоос бусад тэтгэмж, урамшуулал.
Санхүүгийн хэмнэлтийн горимыг 2026 оны арванхоёрдугаар сарын 31 хүртэл мөрдөнө. Харин эрүүл мэндийн салбар уг хэмнэлтийн горимд хамрагдахгүй бөгөөд цэцэрлэг, сургуулийн хүүхдийн эрт илрүүлэг, вакцинжуулалт, томуу, томуу төст өвчний эсрэг арга хэмжээ зэрэг зайлшгүй шаардлагатай ажлууд төлөвлөгөөний дагуу үргэлжилнэ гэж Ерөнхий сайд Н.Учрал онцоллоо.
Мөн бүх шатны төсвийн ерөнхийлөн захирагч нарт салбар бүрдээ урсгал зардлыг 20 хувиар бууруулах, нөхөн томилгоо хийхгүй байх, аялал, амралт, зугаалга, хамт олны урлаг, спортын арга хэмжээг зохион байгуулахгүй байх, төрийн албанд шинэ орон тоо бий болгохгүй байх, эрчим хүчний хэрэглээг хэмнэх, хурал, сургалтыг цахим хэлбэрт шилжүүлэх, төрийн албан хаагчдыг зарим өдрүүдэд цахимаар ажиллуулах арга хэмжээг үргэлжлүүлэхийг үүрэг болголоо.
Төсвийн сахилга бат сайжирч, эдийн засгийн нөхцөл байдал хэвийн болсон тохиолдолд эдгээр хязгаарлалтыг үе шаттайгаар сулруулах юм.
